Medisch Update Corona – week 4
Verslag Zoom sessie
m.m.v. medisch directeur MediCorps – Robert van den Boogard


Vaccineren

Het RIVM is en blijft de eigenaar van de verschillende vaccins. MediCorps is zich ook aan het voorbereiden om deel te kunnen nemen aan het vaccineren, met name voor de vaccins die (als de kwetsbare groepen eenmaal voorzien zijn) te groot zijn ingekocht. Dit grote aantal vaccins gaat ruimte geven om daar een rol in te nemen en om ervoor te zorgen dat er sneller gevaccineerd kan worden. Maar ook om ervoor te zorgen dat het netwerk waarin vaccins aangeboden worden nog wat fijnmaziger wordt, er valt te denken aan InCompany vaccinatie.  
Kijkend naar de strategie van de overheid dan is het eerste wat opvalt, dat het een heel complex schema is (zie afbeelding2). Wat opvalt is dat de indeling van de verschillende groepen ook een beetje bepaald wordt door de producten van de vaccins. Waarbij de BioNTech/Pfizer vaccins door medewerkers van verpleeghuizen en medewerkers van de directe zorg, na wat lobbyen, toch naar voren zijn gekomen en daarna ook de bewoners van verpleeghuizen.
Vrij snel daarna zie je dat het Moderna vaccin ook bedacht is voor een paar groepen, en zo ook AstraZeneca. Hier zijn best wat ontwikkelingen geweest, met name dat de productie van het AstraZeneca vaccin achter loopt op de verwachtingen.  
Kwetsbaarheid vaccinatiestrategie
Dan zie je dat het hele schema op een bepaald moment vast gaat lopen. De keuze die dan gemaakt moet worden is: ga je dan bepaalde doelgroepen niet meer vaccineren of je dan het hele beleid weer overhoopgooien? Wat het met name interessant maakt is hoe kwetsbaar het systeem aan de voorkant is en aan de achterkant van het systeem er eigenlijk een overschot is.
Overschot vaccins benutten
Als je de cijfers optelt dan kom je op een veelvoud van het aantal inwoners van Nederland uit.  Dat betekent dat als alles goed gaat, alle producties mee zitten en er op tijd geleverd wordt, we een overschot hebben aan vaccins. De gedachte is dat er dan veel op de plank blijft liggen en er ook gekeken wordt of er andere partijen de distributie van die vaccins op zich kunnen nemen.
Deelname covid-19 vaccinatie zorgpersoneel
Deze cijfers lopen altijd wat achter op de feiten. Het valt toch wel aardig tegen. Als je ziet dat de in de doelgroep ziekenhuismedewerkers in de eerste week 31.000 mensen zijn gevaccineerd. Bij de verpleeghuismedewerkers, met name in de tweede week 34.000 medewerkers gevaccineerd zijn, dan is er nog maar een hele kleine fractie gevaccineerd. Ten opzichte van andere landen is het moeilijk uit te leggen waarom het in Nederland zo traag gaat. In Israël zijn, meen ik, al meer dan 3 miljoen mensen gevaccineerd. Dat zijn cijfers die staan in schril contrast met de cijfers hier in Nederland. Besmettelijke mensen in Nederland
Als we het hebben over vaccineren dan willen we ook natuurlijk het aantal besmettelijke mensen terugdringen. Op dit moment zien we dat er ongeveer 140.000 besmettelijke mensen zijn in Nederland. Dat betekent dat iets minder dan 1 op de 100 mensen die je tegenkomt besmettelijk is. Dat zijn dus niet de mensen die besmet zijn of besmet zijn geweest de afgelopen tijd en ook nog positief testen op de PCR test maar de actief besmettelijke mensen in Nederland. Dit zijn cijfers waar ook veel aandacht voor is in de media.
Gemiddeld aantal virusdeeltjes
Waar minder aandacht voor is zijn het aantal virusdeeltjes die in het rioolwater terecht komen. Dat zijn interessante meting, die ook te zien zijn in het corona dashboard van. Het aantal virusdeeltjes dat aangetroffen wordt in het rioolwater, per 100.000 inwoners, is 40.000.000.000.000. Het getal om hoeveel deeltjes het gaat is dus bijna niet uit te spreken. Als je dat terugrekent dan kom je op ongeveer 4.000.000 virusdeeltjes per inwoner. Virusdeeltjes kunnen zich niet vermenigvuldigen in rioolwater, ze hebben echt een gastheer nodig om dat te kunnen. Die gastheer zijn wij als mens. Dat betekent dus dat voordat deze virusdeeltjes in het riool terecht komen, zijn ze eerst uit het lichaam gekomen. Ook betekent dit dat toiletten/sanitaire voorzieningen, met name openbare en bedrijfstoiletten, niet genoeg aandacht krijgen met betrekking tot de verspreiding van het virus.  Als er een noodzaak is om extra grondig schoon te maken en desinfectantia beschikbaar te houden om de toiletten, dan is dit de achterliggende reden waarom het zo belangrijk is.  
Wanneer welke test volgens RIVM
Op de RIVM-website is er een consensus over welke testen toepasbaar zijn. Dit is een update van 20 januari dat betekent dat eigenlijk sinds medio 2020 tot heden er discussies zijn geweest over welke testen er geschikt zijn, maar dit is de consensus die bereikt is. Met name voor de InCompany testen is het belangrijk om te zien over welke situatie het gaat. De context bedraagt min en meer ook de teststrategie.
Eerder hebben we het al gehad over de teststrategie, waar het niet alleen de test is die belangrijk is maar ook de hele strategie die eromheen hangt. Op afbeelding (6) is te zien dat er een verschil is tussen testen van mensen met klachten, met name recente klachten, en de situatie waarin zij verkeren (instelling of niet instelling). Het kan ook zijn dat het gaat over zorgmedewerkers of niet kwetsbare personen. We merken steeds meer dat de antigeen sneltest terugkomt als één van de geschikte testen van een strategie. Dat betekent dat je soms ook testen moet herhalen, juist om ervoor te zorgen dat het verlies wat je hebt aan sensitiviteit gecompenseerd wordt door de strategie om op een aantal momenten te meten. Ook interessant is dat er sprake is van een ademtest. De ademtest ondergaat nu nog een onderzoek naar validatie. Op de afbeelding is te zien dat een ademtest geschikt is om een besmetting uit te sluiten maar niet goed om aan te tonen. Dat betekent dat als iemand met een ademtest negatief is dat het redelijk zeker is dat hij/zij niet besmettelijk is maar de kans dat hij aantoont dat je mogelijk besmettelijk bent is vrij groot, de test is dus minder specifiek. De test is dus redelijk sensitief maar niet specifiek, wat betekent dat als de test een positief resultaat geeft, deze opgevolgd moet worden door een antigeen test of een PCR test.
De ademtesten zijn nog in de testfase onder andere bij de GGD-teststraten maar er zijn ook commerciële partijen die in een vergaande staat van productie zijn. Het is een ontwikkeling die we scherp in de gaten houden, en mochten ze uitkomen voor InCompany testing zullen we beraden of het een onderdeel kan uitmaken van de teststrategie van MediCorps.
 
Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu – RIVM 22-01-2021
https://www.rivm.nl/coronavirus-covid-19/testen/verschillende-type-testen